Home | Blog | Links | Contact | FAQ |
Squeezebox: de test
12 Oktober 2005. Eindelijk, het was zo ver. We gingen de Squeezebox testen! Voor diegenen die zich afvragen wat dat is en, belangrijker, wat je er mee kunt, even een korte uitleg. De Squeezebox is een apparaat waarmee je muziekbestanden kunt uitlezen vanaf een computer. Het kastje kun je bij je audio-installatie plaatsen, vervolgens wordt (draadloos) contact gelegd met de PC waarna je met een afstandbediening in de hand je gehele muziekcollectie kunt beluisteren.
Nu zijn er meer apparaten die iets soortgelijks kunnen, maar de Squeezebox heeft een aantal unieke kenmerken. Ten eerste kan hij, als een van de weinigen, het flac-formaat aan. Flac is in tegenstelling tot bijvoorbeeld mp3, een formaat waarmee gegarandeerd geen verlies ten opzichte van de CD optreedt. Mp3 probeert namelijk eerst zo veel mogelijk informatie te verwijderen en zet het daarna om in een bestand. Voordeel van mp3 is dat je veel kleinere bestanden krijgt, maar ja, schijven kosten tegenwoordig toch niet zo veel meer, dus kun je de grotere bestanden (factor 5) van flac best voor lief nemen... Bovendien heeft de Squeezebox een naar eigen zeggen, hoge kwaliteit (Burr-Brown) digitaal-analoog converter (DAC) aan boord. Daardoor zou het theoretisch mogelijk moeten zijn op het het allerhoogste niveau muziek af te luisteren. En als dat niet genoeg is: de Squeezebox heeft ook een digitale uitgang, zowel optisch en coax. Daarop kun je dus een externe DAC op aansluiten. Daarnaast kan de Squeezebox verbinding leggen met een Windows-, Linux- of Mac-PC. Het is de keuze van de gebruiker, de Squeezebox is wat dat betreft bijzonder flexibel. Wat gaan we testen? We willen verschillende dingen te weten komen: wat is de kwaliteit van de ingebouwde DA-converter en is het zo dat met de Squeezebox inderdaad het high-end niveau gehaald kan worden indien gebruik gemaakt wordt van een externe DA-converter. De vraag bij de tweede test is dus: is het zo dat de doorgifte van het digitale signaal door de Squeezebox tot de DA-converter verliesvrij is (bij gebruik van flac). Met andere woorden, luister je uitsluitend naar de kwaliteit van de DA-converter en spelen de overige componenten geen rol meer? Als dat inderdaad het geval is, kun je door uitwisseling van een betere, externe DA-converter, high-end bereiken. De externe DA-converter die we in deze test meenemen, is een Entech Number Cruncher 203.2. Vooraf maakt deze een niet al te degelijke indruk, de voeding bijvoorbeeld bestaat uit een een adapter die bij een mobiele telefoon niet zou misstaan, maar die bij een apparaat met high-end ambities de plank volledig misslaat. Maar goed, uiteindelijk gaan we de Entech beoordelen op zijn geluidskwaliteit, dus misschien valt het mee... Waarmee gaan we testen? Uiteraard kunnen we, als we willen testen of we op high-end niveau uit kunnen komen, dit niet beoordelen op een speakersetje dat bij je PC zit. Getest wordt op volgende audio-installatie: Luisterend hiernaar, kan het niet anders dan dat je tot de conclusie komt dat je je geen betere referentie kunt wensen: een uitgebalanceerd, neutraal klankbeeld, ongehoorde precisie van hoog tot laag, plaatsing in breedte en diepte op een zeer hoog niveau, etc., etc. De test Als eerste wilden we weten hoe de CD-speler klinkt in vergelijking tot diezelfde CD-speler, maar dan gekoppeld met de Entech DA-converter. Zodoende kunnen we de referentie vaststellen. Wat blijkt: de Entech is ten opzichte van de CD-speler van beduidend mindere kwaliteit: minder laag waardoor het geluid naar boven schuift en minder uitgebalanceerd klinkt, dit gepaard aan een rauw hoog omdat het daar dicht lijkt te lopen. Bovendien komt het geluid niet goed los van de speakers, waardoor er minder breedte- en diepteplaatsing is. Op zich niet slecht, de nauwkeurigheid is goed, maar de algemene indruk is dat het allemaal wat minder neutraal is en soms zelfs, specifiek in het hoog, irriterend. Maar ja, wat kun je van een apparaat van slechts e. 400,- verwachten? Vervolgens hebben we de Squeezebox aangesloten via de ingebouwde DA-converter. Helaas, de verwachtingen waren misschien wat te hooggespannen en deze werden in ieder geval niet waargemaakt. De Squeezebox vertoonde in vergelijking met de CD-speler weinig dynamiek over het gehele bereik, een rommelig laag en verminderde nauwkeurigheid. De algemene indruk is dat je het idee had dat er een gordijn voor hing. Het klonk allesbehalve muzikaal. Jammer. Voor de derde test is de Squeezebox gekoppeld met de Entech DA-converter. Tot onze verrassing (niet helemaal, want we hadden het wel gehoopt, maar niet helemaal verwacht), kwam het geluidsbeeld geheel overeen met de CD-speler gekoppeld aan de Entech. Wat we in werkelijkheid aan het beoordelen waren, was dus inderdaad de DA-converter. Helaas konden we, wat we bij de eerste twee testen wel konden, niet snel wisselen tussen twee geluidsbronnen zodat een directe vergelijking heel eenvoudig was; om dit te kunnen doen hadden we twee identieke DA-converters moeten hebben. Nu moesten we het uit het geheugen doen, maar omdat we unaniem dezelfde mening waren toegedaan, zijn de bevindingen best als betrouwbaar te beschouwen. Bij wijze van grap hebben we ook even een iPod audio-set aangesloten. En wat bleek, om maar in de woorden van Youp van 't Hek te spreken, "We hebben gegeten bij een Van der Valk en het viel niet eens tegen": inderdaad, het valt behoorlijk mee. Ondanks het feit dat het om mp3-bestanden ging van 128 kbps, was het geproduceerde geluid alleszins aanvaardbaar. Enig compressie-effect in het hoog was wel duidelijk hoorbaar, vergelijkbaar met het afspelen met Dolby-C van een met Dolby-B opgenomen cassette, de oudgedienden onder ons kunnen dit nog wel herinneren. Conclusie Het slechte nieuws is dat de kwaliteit van de bij de Squeezebox ingebouwde DA-converter zwaar onder niveau presteert. Jammer, we hadden er meer van verwacht. Voor huis-tuin-en-keuken gebruik is de converter uiteraard voldoende, maar dat is niet wat we wilden testen. Wat ook tegenviel, is de kwaliteit van de Entech DA-converter. Een scherp hoog en verminderd laag zijn de mindere eigenschappen, maar de Entech was over het gehele bereik behoorlijk nauwkeurig. Voor werkelijke high-end, wat dat dan ook moge zijn, helaas niet voldoende. Het goede nieuws is dat de externe DAC (de Entech) via de Squeezebox en via de CD-speler exact hetzelfde geluidsbeeld opleverde. Dat er geen verschil is, betekent dus dat je feitelijk luistert naar de DA-converter en niets anders. Als je deze uitwisselt met een beter exemplaar, kun je heel snel hele goede resultaten bereiken. Minder is dat je weer op zoek moet naar een goede, compromisloze DA-converter, maar ja, je moet tenslotte toch bezig blijven! Mooi is ook om te concluderen dat de referentie audio-installatie blijft staan als een huis. De CD-speler, die inmiddels 10 jaar oud is, staat nog steeds met vlag en wimpel boven alle apparatuur die we getest hebben. Testers: Ad Wijgerde, David Regtien, Mark Baaijens
|
